dark

The Black Keys hoort thuis in de AFAS Live en geeft beste show in jaren

Pas na ruim anderhalf uur grijpt frontman Dan Auerbach (47) in de uitverkochte AFAS Live voor het eerst de microfoon om iets te zeggen. Geen obligate praatjes of ingestudeerd gezwets om aandacht te vragen voor een nieuw album of merchandise. Auerbach bedankt het publiek kort, stelt droog zijn begeleidingsband voor en buigt. Nee, praten is nooit de grootste kracht van The Black Keys geweest. Hun muziek spreekt voor zich, en vrijdagavond doet die dat overtuigender dan ooit.

Om meteen met de deur in huis te vallen: dit is een veel betere show dan hun wisselvallige passage in de Ziggo Dome, twee jaar geleden. Waar ze destijds leken te verdrinken in de gigantische schaal van die zaal, kiezen ze nu bewust voor een intiemere setting.

Het is pas hun tweede optreden in de AFAS Live, maar alweer ongeveer hun twintigste show in Nederland. Vorig jaar stonden ze nog als headliner op Bospop, maar laten we eerlijk zijn: deze band hoort niet thuis op een festivalveld of in een zielloos sportpaleis. The Black Keys horen in een dof meurende, kolkende popzaal, waar hun vettige, bezwete bluesrock echt kan ademen.

Smerig en ongepolijst

Die rauwe essentie spat er vanaf het eerste moment vanaf. Om 20.40 uur precies slaat Auerbach zonder enige poeha de eerste akkoorden aan op zijn vertrouwde gitaar. Heavy Soul ramt de voordeur van de AFAS Live met een voorhamer uit de sponningen. Het scheurt, kraakt en piept, en klinkt nog altijd net zo smerig en ongepolijst als achttien jaar geleden.

Naadloos volgt Fever. De herkenbare synthriff pompt door de speakers, Auerbach legt zijn zang er strak overheen. Waar hij in het verleden soms nog moest knokken om zijn hogere uithalen zuiver te houden, klinkt zijn gruizige stem vanavond verrassend scherp en krachtig. Het geeft de band de ruimte om met Have Love Will Travel, die heerlijke garageklassieker van Richard Berry & The Pharaohs, nog een tandje bij te schakelen. Heerlijke, rokerige kroegenromantiek.

Dan volgt, al vrij vroeg op de avond, Gold on the Ceiling. De zaal verandert in één klap in een kolkende massa. De eerste echte publieksfavoriet van de avond is een feit! Terwijl de lampen de zaal onderdompelen in een warme, gouden gloed, schreeuwen duizenden kelen het herkenbare orgelmotief mee.

Broadway-productie

Het podiumdecor versterkt dat gevoel van intieme grootsheid perfect. Het oogt haast als een rauwe Broadway-productie. Achter de band hangt een gigantisch scherm waarop dieprode, zware gordijnen worden geprojecteerd, terwijl het herkenbare bandlogo in nostalgische Vegas-stijl fel oplicht en weer uitdooft.

Op de podiumvloer ligt een groot, ouderwets vloerkleed dat de hele setting iets weg geeft van een uit de kluiten gewassen huiskamer. Aan weerszijden staan vijf klassieke staande lampen, met daarachter nog eens zes warm gloeiende lichtbronnen. Geen stadionwaardige lasershows of eindeloze visuals; die heeft The Black Keys ook helemaal niet nodig.

Toch weer een beetje zomer

Natuurlijk draait alles om Auerbach en drummer Patrick Carney, maar ze staan er niet alleen voor. Vier ijzersterke sessiemuzikanten zorgen voor een volle sound en verzorgen de achtergrondzang. Zelfs een percussionist maakt deel uit van het gezelschap. Zijn subtiele conga’s geven veel van de ronkende nummers een warme, bijna zomerse gloed, terwijl de herfst buiten alweer voor de deur staat.

Met de Dr. Feelgood-cover She Does It Right persen ze een flinke dosis Britse pubrock door de zaal, waarna Next Girl direct volgt. De lome, stappende riff van Brothers krijgt de hele zaal moeiteloos aan het heupwiegen. Het tempo ligt moordend hoog. Via het stampende Lo/Hi schakelt de band moeiteloos over naar pure blues met Earl Hookers You Got to Lose. Carney mept op zijn drumstel alsof het hem geld schuldig is.

Fantastisch samenspel

Het samenspel tussen de twee oerleden blijft fascinerend om te zien. De timing, de vluchtige knikjes naar elkaar en de ruimte die ze elkaar geven om te improviseren: het klopt allemaal. En improviseren doen ze volop. Wild Child groeit uit tot een van de absolute hoogtepunten van de avond.

Waar de studioversie strak is afgemeten, krijgt het nummer live alle ruimte om uit te waaieren. Midden in de song ontstaat een lang uitgesponnen improvisatiestuk waarin de gitaarsolo’s steeds speelser worden en de ritmesectie de grenzen opzoekt. Veel nummers duren daardoor live een minuut langer dan op de plaat, wat de show een dynamisch en onvoorspelbaar karakter geeft. Voor liefhebbers is dat een cadeautje.

Dat The Black Keys tot de productiefste rockbands van dit moment behoren, is geen geheim. In de afgelopen zeven jaar brachten ze maar liefst zes studioalbums uit. Deze tour staat vooral in het teken van Peaches, een plaat met tien nummers die Auerbach omschrijft als hun meest authentieke werk sinds debuutalbum The Big Come Up uit 2002. Het resultaat is een eerlijke, energieke plaat, grotendeels live opgenomen en door het duo zelf gemixt. Die live-energie sijpelt vanavond door iedere porie van de AFAS Live.

Muzikale helden

Toch vergeten ze hun muzikale helden niet. Met Where There’s Smoke, There’s Fire (een Willie Griffin-cover) en een ijzersterke versie van Earl Hookers You Got to Lose brengen ze een vlijmscherpe ode aan hun roots, waarna The Stooges-klassieker I Wanna Be Your Dog (die spelen ze niet vaak!) het publiek met een rauwe garage-energie bij de les houdt.

Vervolgens schakelt de band moeiteloos over naar het episch opgebouwde Weight of Love, een van de absolute meesterwerken uit hun repertoire. Wat een adembenemend hoogtepunt is dit; tijdens de gitaarfinale gaat Auerbach een schitterend duel aan met zijn sessiegitarist.

Tighten Up brengt de zaal daarna weer volop in beweging met zijn karakteristieke fluitmelodie en swingende baslijn. De reguliere set eindigt ten slotte ongenadig hard met She’s Long Gone, een sloopkogel die de zaal definitief platwalst met die kenmerkende garagesound.

Miljarden streams

Met vijf Grammy’s, meer dan tien miljoen verkochte albums en miljarden streams op de teller zouden Auerbach en Carney allang op routine kunnen spelen. Daar is vanavond geen spoor van te bekennen. Ze spelen nog altijd alsof ze zich iedere avond opnieuw moeten bewijzen in een klein buurthuis in Ohio.

Een toegift kan dan ook niet uitblijven. Zodra de eerste akoestische akkoorden van Little Black Submarines klinken, zingt de voltallige zaal luidkeels mee: ‘a broken heart is blind’. Halverwege barst het nummer los in een orkaan van scheurende gitaren en versterkers, waarna het dak er definitief af gaat. Wat blijft dit toch een grandioze song!

Als ultieme uitsmijter volgt Lonely Boy. De grootste hit van de avond krijgt werkelijk iedereen aan het dansen en springen en zorgt voor een ontlading waar de AFAS op zat te wachten. In ruim anderhalf uur bewijzen The Black Keys opnieuw dat ze niet zijn gemaakt voor immense stadions, maar juist uitblinken in dit soort compacte popzalen.

Door voortdurend op het scherp van de snede te spelen, schaamteloos te improviseren en de rauwe ziel van de blues te omarmen, laten Auerbach en Carney horen dat echte rock-‘n-roll nog springlevend is.

De fans die vanavond naar de tweede show gaan, staat iets heel moois te wachten.

Share
Tweet
Share
Share
Pin it
Share
1 reactie
Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *